संघर्षातून उभा राहिलेला विश्वास : नबिलाल मुजावर यांची कृषी उद्योजकतेची ऐतिहासिक भरारी
Inspiring Success Story of Agri Entrepreneur
Nabilal Mujawar – National Agro Polyclinic
प्रस्तावना : संघर्षातून घडलेले नेतृत्व
भारतीय शेती ही केवळ उत्पादनाची प्रक्रिया नाही, तर ती लाखो कुटुंबांच्या जीवनाशी जोडलेली संस्कृती आहे. या क्षेत्रात यशस्वी होण्यासाठी केवळ ज्ञान पुरेसे नसून संघर्ष, प्रामाणिकपणा, सातत्य आणि शेतकऱ्यांवरील विश्वास या मूल्यांची आवश्यकता असते.
अशाच मूल्यांचा जिवंत आदर्श म्हणजे नबिलाल मुजावर — ज्यांनी अत्यंत प्रतिकूल परिस्थितीतून स्वतःचा प्रवास सुरू करून आज हजारो शेतकऱ्यांचा विश्वास संपादन केला आहे.
त्यांची यशोगाथा ही केवळ एका उद्योजकाची कहाणी नसून, शून्यातून उभा राहून समाजासाठी काहीतरी देण्याच्या जिद्दीची प्रेरणादायी कथा आहे.
बालपण : गरिबीतून जन्मलेली जिद्द
सांगली जिल्ह्यातील जत तालुक्यातील असंगी हे नबिलाल मुजावर यांचे मूळ गाव. घर नाही, शेती नाही, आर्थिक आधार नाही — अशा परिस्थितीत त्यांचे बालपण गेले.
उपजीविकेसाठी आजी-आजोबा मजुरी करत आणि कामाच्या शोधात १०० किलोमीटरपर्यंत स्थलांतर करावे लागे. आई फातिमा मजुरी करून कुटुंब चालवत होती.
लहान वयातच शेतमजुरीला जावे लागे.
आईला ४ रुपये आणि स्वतःला २ रुपये मजुरी — ही केवळ रक्कम नव्हती, तर संघर्षाची ओळख होती.
शिक्षण : आयुष्य बदलणारा निर्णय
गरिबीतही शिक्षणाची ओढ कायम होती. चौथीनंतर आईने रमजान ईदसाठी साठवलेले १५ रुपये फी म्हणून वापरले आणि तुंग येथील न्यू इंग्लिश स्कूल मध्ये ५ वीला प्रवेश मिळाला.
हा क्षण नबिलाल यांच्या आयुष्यातील निर्णायक टप्पा ठरला.
पुढे थोरल्या भावाला शासकीय नोकरी मिळाल्याने परिस्थितीत थोडा बदल झाला.
सातवीत पहिल्यांदा नवीन कपडे मिळाले — आजही तो क्षण त्यांच्या आठवणीत कोरलेला आहे.
शैक्षणिक यश आणि कृषीकडे वळलेली वाट
१९८९ मध्ये दहावीमध्ये प्रथम क्रमांक मिळवत त्यांनी स्वतःची गुणवत्ता सिद्ध केली.
मात्र पुढील शिक्षणासाठी आर्थिक अडचणी होत्या. पर्याय तीन होते —
-
डी.एड.
-
आयटीआय
-
कृषी पदविका
मित्रांनी डी.एड. निवडली; पण भावाच्या सल्ल्याने “शेतकऱ्यांच्या उपयोगी पडणारे शिक्षण” म्हणून कृषी पदविकेचा निर्णय घेतला.
कसबे डिग्रज (मिरज) येथील कृषितंत्र विद्यालयात प्रवेश घेतला आणि इथूनच त्यांच्या आयुष्याला खऱ्या अर्थाने दिशा मिळाली.
पहिली नोकरी : शेतकऱ्यांशी थेट नातं
१९९२ मध्ये कृषी पदविका पूर्ण होताच खासगी कंपनीत ६०० रुपयांवर फिल्ड असिस्टंट म्हणून नोकरी मिळाली.
तासगाव व जत परिसरात ऊस आणि द्राक्ष पिकांवर काम करताना शेतकऱ्यांशी थेट संवाद साधण्याची संधी मिळाली.
ते केवळ उत्पादने विकत नव्हते, तर
यामुळे शेतकऱ्यांचा विश्वास झपाट्याने वाढत गेला.
सहकारी साखर कारखाना आणि पुन्हा संघर्ष
१९९५ मध्ये जत सहकारी साखर कारखान्यात गट अधिकारी म्हणून नियुक्ती झाली.
सहा वर्षे मनापासून काम केले; पण अचानक कारखाना बंद पडला.
हा धक्का मोठा होता.
पुन्हा बेरोजगारी, पुन्हा संघर्ष.
या काळात
म्हणूनही काम करावे लागले. मात्र हार मानली नाही.
नाशिक : आयुष्याला कलाटणी देणारे शहर
कृषी निविष्ठा कंपनीच्या जाहिरातीतून महाबळेश्वर येथे नोकरी मिळाली आणि नंतर २००४ मध्ये नाशिक बदली झाली.
इथून त्यांच्या आयुष्याचा नवा अध्याय सुरू झाला.
नबिलाल यांची काम करण्याची पद्धत वेगळी होती —
“दुकानात बसण्यापेक्षा शेताच्या बांधावर उभे राहणे.”
ते शेतकऱ्यांच्या शेतात जात, पिके पाहत, समस्या ऐकत आणि उपाय सुचवत.
यामुळे नाशिक जिल्ह्यात त्यांचे नाव विश्वासाचे प्रतिक बनले.
धाडसी निर्णय : नोकरीला रामराम
कंपनीने नाशिक सोडण्याचा आदेश दिल्यावर त्यांनी सरळ राजीनामा दिला.
दुसरी नोकरी करायची नाही आणि नाशिक सोडायचे नाही — हा निर्णय सोपा नव्हता.
थोडीफार बचत होती. त्यातूनच एक वर्ष शेतकऱ्यांना मोफत सेवा दिली.
शेतकरी सतत म्हणत —
“आपण पीक सल्लागार व्हा.”
मात्र नबिलाल यांची भूमिका स्पष्ट होती —
“ज्ञान विकायचे नाही, विश्वास जपायचा.”
‘नॅशनल अॅग्रो पॉलिक्लिनिक’चा जन्म
शेतकऱ्यांच्या गरजांचा सखोल अभ्यास करून २००९ मध्ये ‘नॅशनल अॅग्रो पॉलिक्लिनिक’ ची स्थापना केली.
जिल्हा उद्योग केंद्राची अधिकृत परवानगी घेतली.
सुरुवातीला
या पिकांवर लक्ष केंद्रित केले.
पहिल्याच वर्षी २० लाख रुपयांची उलाढाल — हा टप्पा आत्मविश्वास वाढवणारा ठरला.
व्यवसायाचा विस्तार : विश्वासावर उभे साम्राज्य
आज ‘नॅशनल अॅग्रो पॉलिक्लिनिक’ म्हणजे
सांगली, सोलापूर, उस्मानाबाद, औरंगाबाद, जालना आणि विजापूरपर्यंत कंपनीचा विस्तार झाला.
२०१९ मध्ये शिंदे MIDC, नाशिक येथे अर्धा एकरावर आधुनिक फॅक्टरी उभारण्यात आली.
ज्ञानाची भूक कायम
उद्योजकतेसोबत शिक्षणही महत्त्वाचे आहे हे मानून नबिलाल यांनी B.Sc. Horticulture ही पदवी प्रथम श्रेणीत पूर्ण केली.
यामुळे उत्पादन विकास अधिक शास्त्रीय आणि प्रभावी झाला.
शेतकऱ्यांचा विश्वास : सर्वात मोठी कमाई
आजपर्यंत
✅ एकही शेतकऱ्याची तक्रार नाही
✅ ग्राहक सेवा क्रमांक स्वतः हाताळतात
✅ आजही थेट शेतावर भेटी
CIB & RC कडून २६ उत्पादने प्रमाणित झाली आहेत.
द्राक्ष, डाळिंब, कांदा, केळी या पिकांमध्ये शेतकऱ्यांना थेट उत्पादनवाढ आणि नफा मिळतो आहे.
सामाजिक बांधिलकी
यश मिळाल्यावर समाजाची आठवण ठेवणे ही त्यांची ओळख आहे.
ते म्हणतात —
“उद्योजक म्हणून नव्हे, तर माणूस म्हणून ओळख निर्माण व्हावी.”
पुरस्कार आणि गौरव
-
महाराष्ट्र उद्योगरत्न
-
अॅग्रोवन एक्सलन्स अवॉर्ड
-
आदर्श फाउंडेशन पुरस्कार
-
कोल्हापूर आदर्श पुरस्कार
हे पुरस्कार केवळ सन्मान नसून त्यांच्या प्रामाणिक कार्याची पावती आहेत.
यशामागची माणसे
आई फातिमा, भाऊ शहाबुद्दीन, पत्नी बिस्मिल्ला, मुले आणि संपूर्ण टीम —
हीच त्यांची खरी ताकद.
भविष्यातील वाटचाल
‘नॅशनल अॅग्रो पॉलिक्लिनिक’
-
उच्च दर्जा
-
शास्त्रीय दृष्टिकोन
-
शेतकऱ्यांशी नाळ
या तीन स्तंभांवर उभी आहे.
भविष्यात राष्ट्रीय स्तरावर विस्तार करण्याचा त्यांचा निर्धार आहे.
निष्कर्ष : प्रेरणादायी यशोगाथा
नबिलाल मुजावर यांची कथा सांगते की —
परिस्थिती कितीही कठीण असली, तरी प्रामाणिकपणा, ज्ञान आणि विश्वास याच्या जोरावर यश नक्की मिळते.
ही कथा प्रत्येक तरुण, शेतकरी आणि उद्योजकासाठी प्रेरणादायी दीपस्तंभ आहे.
📍 संपर्क
नोंदणीकृत कार्यालय :
शॉप नं. ९, ग्रेप सिटी आर्केड,
औरंगाबाद रोड, नांदूर नाका,
नाशिक – ४२३ ००३,
महाराष्ट्र, भारत
कारखाना :
सर्व्हे नं. ४६६/ए/१/४/४६६ बी,
प्लॉट नं. १७, शिंदे MIDC,
शिंदे, नाशिक – ४२२ १०२,
महाराष्ट्र, भारत
📧 ई-मेल : nationalagrop@gmail.com
.jpeg "सोमनाथ एकतपुरे ऍग्रोटुरिझम अँड स्ट्रॉबेरी फार्म | Somnath Ekatpure Agrotourism & Strawberry Farm")
.jpeg "सोमनाथ एकतपुरे ऍग्रोटुरिझम अँड स्ट्रॉबेरी फार्म | Somnath Ekatpure Agrotourism & Strawberry Farm")
