ग्रामीण तरुणांसाठी सुवर्णसंधी! नाबार्डने सुरू केला 'ग्रामोद्यम' कार्यक्रम; आता गावातच उभारता येणार स्वतःचा व्यवसाय
NABARD Gramodyam Scheme for Rural Youth
आपल्या देशातील ग्रामीण भागात अशा तरुणांची अजिबात कमतरता नाही, ज्यांच्याकडे नवनवीन बिझनेस आयडिया आहेत आणि काहीतरी वेगळं करून दाखवण्याची जिद्द आहे. पण बऱ्याचदा योग्य प्रशिक्षण, मार्गदर्शन आणि आर्थिक पाठबळ न मिळाल्यामुळे त्यांचे हे स्वप्न अपूर्णच राहते. गावातील याच गुणवान तरुणांना उद्योजक बनवण्यासाठी आणि ग्रामीण भागात रोजगाराच्या नवीन संधी निर्माण करण्यासाठी नाबार्ड (NABARD) ने एक मोठी आणि महत्त्वपूर्ण पाऊल उचलले आहे.
नाबार्डने आपल्या ४५ व्या स्थापना दिनाचे औचित्य साधून 'ग्रामोद्यम' (Gramodyam) नावाचा एक विशेष उद्यमिता विकासकार्यक्रम(Entrepreneurship Development Programme) सुरू केला आहे. नाबार्डचे अध्यक्ष शाजी के.व्ही. यांच्या हस्ते या कार्यक्रमाचा शुभारंभ करण्यात आला.
🤝 कोणाच्या सहकार्याने चालणार हा प्रकल्प?
हा कार्यक्रम कौशल्य विकास आणि उद्योजकता मंत्रालयाच्या (MSDE) अंतर्गत राष्ट्रीय कौशल्य विकास महामंडळ (NSDC) च्या सहकार्याने राबवला जाणार आहे. तसेच, याच्या प्रत्यक्ष अंमलबजावणीची जबाबदारी 'इन्स्टिट्यूट फॉर इंडस्ट्रियल डेव्हलपमेंट' (Institute for Industrial Development) कडे सोपवण्यात आली आहे.
या मोहिमेचा मुख्य उद्देश ग्रामीण भागातील गरजू व इच्छुक तरुणांचा शोध घेऊन, त्यांना उद्योगांच्या गरजेनुसार कौशल्य आणि प्रशिक्षण देणे हा आहे, जेणेकरून त्यांच्या बिझनेस आयडिया प्रत्यक्ष यशस्वी व्यवसायात बदलू शकतील.
📈 पहिल्या टप्प्यात ४,००० उद्योजक तयार करण्याचे लक्ष्य
'ग्रामोद्यम' कार्यक्रमाची रचना 'डिजिटल-फर्स्ट हायब्रिड मॉडेल' (Digital-First Hybrid Model) वर आधारित आहे. याचा अर्थ असा की, देशातील सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमधील तरुणांपर्यंत तंत्रज्ञानाच्या माध्यमातून याची पोहोच असेल.
पुढील तीन वर्षांत या पायलट प्रोजेक्ट (प्रायोगिक तत्त्वावर) अंतर्गत सुमारे ४,००० ग्रामीण उद्योजक तयार करण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे. पारदर्शकता टिकवून ठेवण्यासाठी सर्व लाभार्थ्यांचे NSDC च्या माध्यमातून ई-केवायसी (e-KYC) व्हेरिफिकेशन केले जाईल.
💡 'ग्रामोद्यम' अंतर्गत तरुणांना काय मदत मिळणार?
हा कार्यक्रम तरुणांना केवळ प्रशिक्षण देऊन सोडणार नाही, तर व्यवसाय पूर्णपणे उभा राहीपर्यंत प्रत्येक टप्प्यावर मदत करणार आहे:
- व्यवसाय निवड आणि प्लॅनिंग: योग्य बिझनेस आयडिया निवडण्यापासून ते त्याचा संपूर्ण बिझनेस प्लॅन (Project Report) तयार करेपर्यंत तज्ज्ञांचे मार्गदर्शन मिळेल.
- कौशल्याधारित प्रशिक्षण: उद्योगाशी संबंधित तांत्रिक कौशल्ये आणि बिझनेस मॅनेजमेंटचे (व्यवसाय व्यवस्थापन) प्रशिक्षण दिले जाईल.
- बँक कर्जासाठी मदत: व्यवसाय सुरू करण्यासाठी लागणाऱ्या पैशांची चिंता मिटवण्यासाठी नाबार्ड पुरस्कृत प्रादेशिक ग्रामीण बँका (RRBs) आणि इतर वित्तीय संस्थांकडून कर्ज मिळवून देण्यासाठी मदत केली जाईल.
- सरकारी योजनांची माहिती: केंद्र आणि राज्य सरकारच्या विविध उद्योग योजना आणि सबसिडी (अनुदान) यांची माहिती एकाच ठिकाणी मिळेल.
- मार्केटिंग आणि बाजारपेठ: उत्पाद तयार झाल्यानंतर त्याला योग्य बाजारपेठ (Market Linkage) कशी मिळवून द्यायची, याचेही मार्गदर्शन केले जाईल.
🚀 नोंदणी कशी होणार?
डिजिटल प्लॅटफॉर्म, सोशल मीडिया आणि थेट ग्रामीण भागातील जनजागृती मोहिमेद्वारे इच्छुक तरुणांची नोंदणी केली जाईल. त्यानंतर सायकोमेट्रिक असेसमेंट (Psychometric Assessment) आणि काउन्सिलिंगच्या माध्यमातून योग्य उमेदवारांची निवड करून त्यांना हे मोफत प्रशिक्षण दिले जाईल. या संपूर्ण प्रवासावर NSDC च्या डिजिटल प्लॅटफॉर्मवरून 'रियल-टाइम' लक्ष ठेवले जाईल.
🎯 ब्लॉगचा टेक-अवे (निष्कर्ष)
शहरांकडे होणारे स्थलांतर थांबवण्यासाठी आणि ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला बळकट करण्यासाठी नाबार्डचा 'ग्रामोद्यम' हा उपक्रम अत्यंत गेम-चेंजर ठरू शकतो. जर तुमच्याकडेही एखादी बिझनेस आयडिया असेल आणि तुम्हाला स्वतःचा मालक व्हायचं असेल, तर नाबार्डच्या या सुवर्णसंधीचा नक्की लाभ घ्या!




