अक्षय्यतृतीया
Akshaytrutiya
सुख, समृद्धी आणि शुभ कार्याचा मंगलमय सण
वैशाख महिन्यातील शुक्ल पक्षातील तृतीया तिथीला आपण 'अक्षय्य तृतीया' म्हणून साजरी करतो. भारतीय संस्कृतीत या दिवसाला अनन्यसाधारण महत्त्व आहे. 'अक्षय्य' म्हणजे ज्याचा कधीही क्षय (नाश) होत नाही असे. म्हणूनच, या दिवशी केलेली कोणतीही शुभ गोष्ट, दान किंवा गुंतवणूक अक्षय फळ देणारी मानली जाते.
अक्षय्य तृतीयेचे आध्यात्मिक महत्त्व
पौराणिक मान्यतेनुसार, याच दिवशी भगवान विष्णूंचे सहावे अवतार परशुराम यांचा जन्म झाला होता, म्हणून काही ठिकाणी याला 'परशुराम जयंती' असेही म्हणतात. तसेच, त्रेतायुगाची सुरुवात याच दिवसापासून झाली असे मानले जाते. महाभारताच्या कथेतही या दिवसाला विशेष महत्त्व आहे; याच दिवशी श्रीकृष्णाने द्रौपदीला अक्षय पात्र दिले होते आणि पांडवांनी वनवासात असताना याच दिवशी अक्षय अन्नाची प्राप्ती केली होती.
या दिवसाचे वैशिष्ट्य : साडेतीन मुहूर्तांपैकी एक
हिंदू धर्मात साडेतीन मुहूर्त अत्यंत शुभ मानले जातात, त्यापैकी अक्षय्य तृतीया हा एक पूर्ण मुहूर्त आहे. या दिवशी कोणतेही नवीन काम सुरू करण्यासाठी, गृहप्रवेश करण्यासाठी किंवा लग्नासारख्या कार्यासाठी पंचांग पाहण्याची गरज नसते. म्हणूनच, व्यावसायिक आणि गृहिणी या दिवसाला खूप महत्त्व देतात.
अक्षय्य तृतीयेचे पालन कसे करावे?
१. पूजा: या दिवशी भगवान विष्णू आणि माता लक्ष्मीची पूजा केली जाते. घरात सुख-समृद्धी नांदावी म्हणून त्यांची विशेष आराधना केली जाते.
२. दान-धर्म: या दिवशी केलेले दान अनंत पटीने फळ देते. विशेषतः जव (सातू), सत्तू, फळे, थंड पाणी किंवा शरबत यांचे दान करणे अत्यंत पुण्यकारक मानले जाते.
३. सोने खरेदी: भारतीय परंपरेत या दिवशी सोने किंवा चांदी खरेदी करणे समृद्धीचे लक्षण मानले जाते. लोकांचा असा समज आहे की, या दिवशी केलेली गुंतवणूक वर्षभर धन-संपत्तीत वाढ करते.
४. नवीन उपक्रम: व्यापार किंवा नवीन घर-गाडीच्या खरेदीसाठी हा दिवस सर्वोत्तम मानला जातो.
निष्कर्ष
अक्षय्य तृतीया हा केवळ सोने खरेदीचा सण नाही, तर तो आपल्या मनातील चांगल्या विचारांना आणि कार्याला 'अक्षय' करण्याची संधी आहे. या दिवशी केवळ भौतिक संपत्तीच नाही, तर दानशूरपणा आणि माणुसकीची मूल्येही आपण जपली पाहिजेत.
अक्षय्यतृतीया
Akshaytrutiya
नाशिक
deepakahire1973@gmail.com
