"पूर्णत्व" (Perfection) हा एक गहन व सूक्ष्म विषय आहे. मानवी जीवन, कला, विज्ञान, अध्यात्म किंवा दैनंदिन आचार–विचार, प्रत्येक ठिकाणी पूर्णत्वाची संकल्पना आपल्याला दिसून येते. चला या विषयाकडे विविध अंगाने पाहू या:
पूर्णत्वाची संकल्पना
पूर्णत्व म्हणजे जिथे काहीही कमी–जास्त नाही, सर्व काही अचूक आणि संपूर्ण आहे अशी अवस्था होय. निसर्गात पूर्णत्व म्हणजे ऋतूंची शिस्त, सूर्योदय–सूर्यास्ताचा नियमित क्रम, पावसाचे चक्र हे असते. कलेत पूर्णत्व म्हणजे एखाद्या चित्रातील, संगीत रचनेतील किंवा कवितेतील अविस्मरणीय संतुलन होय. मानवी जीवनात पूर्णत्व म्हणजे शारीरिक, मानसिक, भावनिक आणि आध्यात्मिक समतोल असतो.
पूर्णत्वाची आवश्यकता का?
स्वत:चा विकास करण्यासाठी पूर्णत्वाची आवश्यकता असते. अपूर्णतेतून सुधारणा करून उत्तम बनण्याची प्रेरणा मिळते. पूर्णत्वामुळे समाधान मिळते, म्हणजेच जेव्हा एखादे कार्य आपण पूर्ण क्षमतेने करतो तेव्हा मनाला समाधान मिळते. पूर्णत्वामुळे विश्वास आणि आदर्श मिळतो. पूर्णत्वाकडे झेप घेणारे लोक इतरांसाठी प्रेरणास्थान बनतात.
पूर्णत्व मिळवणे कठीण का आहे?
माणूस स्वभावतः अपूर्ण आहे. प्रत्येकामध्ये काहीतरी उणेपणा असतो.सतत बदलत जाणाऱ्या जगात ‘परफेक्शन’ हा एक चलित लक्ष्य (Moving Target) आहे. "पूर्णत्व" हा कधीकधी भ्रम देखील असतो, कारण आज जे परिपूर्ण वाटते ते उद्या अपूर्ण भासू शकते.
तत्त्वज्ञानात पूर्णत्व
भारतीय तत्त्वज्ञानानुसार पूर्णत्व हा ईश्वराचा गुण मानला गेला आहे. “पूर्णमदः पूर्णमिदम्” (ईशोपनिषद) – परमेश्वर पूर्ण आहे, आणि जे काही निर्माण झाले आहे ते देखील पूर्ण आहे. मानवाने पूर्णत्वाकडे प्रवास करायचा, पण "पूर्ण" होणे म्हणजे दैवत्वाला स्पर्श करणे होय.
दैनंदिन जीवनातील पूर्णत्व
आपल्या दैनंदिन जीवनात देखील पूर्णत्व मिळवता येते ते पुढीलप्रमाणे : काम वेळेत आणि जबाबदारीने करणे. नात्यांमध्ये समजूतदारपणा आणि प्रामाणिकपणा ठेवणे.स्वतःला सतत सुधारत राहणे, शिकत राहणे.परफेक्शन नव्हे तर प्रगती ही खरी किल्ली आहे.पूर्णत्वावर अनेक सुविचार आहेत पण प्रातिनिधिक सुस्पष्ट सुविचार पुढीलप्रमाणे : “Perfection is not attainable, but if we chase perfection we can catch excellence.” – Vince Lombardi मराठी सुविचार म्हणजे “साधेपणातच खरी श्रीमंती असते.” – यातून सूचित होते की पूर्णत्व हे साधेपणात आणि समतोलात आहे.
थोडक्यात काय तर पूर्णत्व म्हणजे शेवटचे ध्येय नसून, एक प्रवास आहे. जीवनात परिपूर्ण होणे कठीण असले तरी पूर्णत्वाकडे सतत झेप घेणे हेच आपल्याला श्रेष्ठ, समाधानी आणि संतुलित जीवनाकडे नेतं.
कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा